​Schijnzelfstandigheid is een situatie waarin je een opdracht aanneemt als ondernemer, maar eigenlijk in loondienst bent. De opdrachtgever is dan jouw werkgever die zijn verplichtingen niet nakomt naar de Belastingdienst en naar jou. Er is dan zogenaamd sprake van een fictieve dienstbetrekking ofwel schijnzelfstandigheid​

De Wet DBA (deregulering beoordeling arbeidsrelatie) maakt je samen verantwoordelijk voor afspraken over de werkrelatie. Zo voorkom je schijnzelfstandigheid.

Wanneer is sprake van fictieve dienstbetrekking?

​Of er wel of geen sprake is van een fictieve dienstbetrekking, hangt af van de feitelijke situatie, waarbij allerlei elementen een rol spelen (zoals wel of niet instructies ontvangen over de manier waarop de werkzaamheden moeten worden gedaan, wel of niet persoonlijk de arbeid verrichten, hoe presenteert de zzp’er zich naar de buitenwereld toe (als bedrijf of niet) etc. De feitelijke situatie is daarbij bepalend. Wat er op papier staat in de opdrachtovereenkomst is niet leidend bij de beoordeling van de relatie tussen de werkgever en de zzp’er. 

Check dus samen met jouw opdrachtgever of er sprake is van loondienst. Hulpmiddel daarbij kan zijn de Toelichting Beoordeling arbeidsrelaties - Beslis- en afwegingskader van de Belastingsdienst. Als je niet in loondienst bent, hoeft je verder niets te doen. Je kunt dan gewoon de opdracht uitvoeren als ondernemer.

Gebruik een modelovereenkomst als je nog twijfelt

Een modelovereenkomst is een door de Belastingdienst goedgekeurd document. Hierin staan afspraken die de werkrelatie tussen een zzp'er en opdrachtgever verduidelijken. Als je ook in de praktijk feitelijk werkt volgens de afspraken in de modelovereenkomst, ben je niet in loondienst. Je bent dan een zelfstandige die een opdracht uitvoert. Op de website van De Belastingdienst vind je inclusief een toelichting de modelovereenkomsten die door onze koepelorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland zijn opgesteld.

Let op! Deze overeenkomsten zijn geldig tot en met 31 december 2029 en wordt verwijderd op 1 januari 2030.

Meer informatie

Kijk voor meer informatie op de website van het Ondernemersplein van de Kamer van Koophandel of neem contact op met de VHG Ondernemershelpdesk via ondernemershelpdesk@vhg.org of (085) 33 077 00.​​